Jump to content
Prentisiaethau

Mae prentisiaethau yn cynnig ffordd o ennill hyfforddiant a datblygu sgiliau a chymwysterau newydd wrth i chi weithio ac ennill cyflog. Mae'r dudalen hon yn cynnwys gwybodaeth am: 

  • bobl sydd eisiau gwybod sut i ddod yn brentis 
  • gyflogwyr sydd eisiau recriwtio prentis 
  • ddarparwyr dysgu sydd eisiau gwybod mwy am y broses ardystio.

Beth yw prentisiaethau mewn gofal cymdeithasol, a blynyddoedd cynnar a gofal plant?

Mae prentisiaethau yn ffordd wych o ddechrau gyrfa ym maes iechyd a gofal cymdeithasol neu flynyddoedd cynnar a gofal plant. Gallwch ennill cyflog wrth i chi ddysgu, cael profiad ymarferol yn y gweithle, ac adeiladu'r sgiliau sydd eu hangen arnoch i lwyddo.

Os ydych chi'n 16 oed neu'n hŷn ac yn meddwl am gefnogi plant, teuluoedd, neu bobl sydd angen help, gallai prentisiaeth fod ar eich cyfer chi. Byddwch yn gweithio fel rhan o dîm, yn datblygu sgiliau ymarferol, yn ennill cymwysterau cydnabyddedig, ac yn cael eich talu wrth i chi ei wneud.

Mae prentisiaethau yn cyfuno:

  • hyfforddiant yn y swydd mewn meithrinfa, gofal plant neu leoliad gofal
  • cymwysterau galwedigaethol ar lefel sy'n berthnasol i'ch rôl
  • sgiliau hanfodol fel llythrennedd, rhifedd, a sgiliau digidol.

Bydd eich cyflog yn dibynnu ar eich oedran, eich profiad, a'r rôl rydych chi'n ei chymryd.  Byddwch yn cael eich trin fel unrhyw weithiwr arall, gyda chyfrifoldebau a chyfleoedd gwirioneddol i ddatblygu.

Mae yna lawer o lwybrau gyrfa yn y sector gofal. Pan fyddwch chi'n dechrau prentisiaeth, nid ydych chi'n dechrau swydd yn unig, rydych chi'n dechrau taith tuag at yrfa werth chweil lle gallwch chi wneud gwahaniaeth go iawn ac adeiladu dyfodol sy'n bwysig.

Prentisiaethau Cymraeg a dwyieithog

Mae gennych yr hawl i gwblhau unrhyw raglen brentisiaeth yn Gymraeg, Saesneg neu’n ddwyieithog. 

Gall prentisiaid:

  • cymryd rhan mewn cyfleoedd hyfforddi yn yr iaith maen nhw'n ei ddewis
  • dysgu sgiliau iaith newydd a datblygu eu Cymraeg yn y gwaith.

Cyllid

Mae Llywodraeth Cymru a chyflogwyr yn rhannu costau cyllid prentisiaethau yng Nghymru (model cyfrifoldeb a rennir). 

Mae Llywodraeth Cymru yn talu'r rhan fwyaf neu'r holl gostau hyfforddi, drwy'r rhaglen brentisiaethau genedlaethol. Mae darparwyr cymeradwy neu dan gontract yn cyflwyno ac yn gweinyddu'r hyfforddiant.

Rhaid i gyflogwyr dalu cyflog y prentis. Gallant hefyd gwmpasu unrhyw hyfforddiant ychwanegol y tu hwnt i'r hyn sy'n cael ei ariannu.

Darganfyddwch fwy ar wefan Llywodraeth Cymru.

Pa brentisiaethau sydd ar gael?

Mae amrywiaeth eang o brentisiaethau i'ch helpu i ddechrau neu ddatblygu eich gyrfa yn y blynyddoedd cynnar a gofal plant neu ofal cymdeithasol.

Gallwch gymryd prentisiaethau Gofal Plant, Chwarae, Dysgu a Datblygu neu brentisiaethau Iechyd a Gofal Cymdeithasol lefelau 2 i 5. Maent yn cynnig llwybrau o rolau lefel mynediad i swyddi uwch ac arweinyddiaeth. Mae'r rhaglenni hyn yn eich helpu i ennill y wybodaeth a'r sgiliau ymarferol sydd eu hangen arnoch i ddarparu gofal, cymorth ac addysg o ansawdd uchel ar draws lleoliadau blynyddoedd cynnar, gofal plant a gofal cymdeithasol.

Gofynion mynediad:

Nid oes unrhyw ofynion mynediad ffurfiol i ddechrau prentisiaeth, ond mae'n rhaid i chi fod eisoes wedi'ch cyflogi. Bydd eich lefel brentisiaeth yn cyd-fynd â'ch rôl bresennol, felly mae eich dysgu yn berthnasol a gellir ei gymhwyso'n uniongyrchol i'ch cyfrifoldebau dyddiol.

Er nad oes gofynion mynediad academaidd, os nad oes gennych gymwysterau mathemateg a Saesneg/Cymraeg eisoes, bydd angen i chi gwblhau Sgiliau Hanfodol Cymru (ESW) fel rhan o'ch prentisiaeth.

Pan fyddwch chi'n dechrau eich rôl, byddwch chi'n cael adeg o ymsefydlu. Rydym hefyd yn awgrymu eich bod yn cwblhau'r fframwaith sefydlu perthnasol Cymru gyfan ar gyfer eich sector - naill ai blynyddoedd cynnar a gofal plant neu iechyd a gofal cymdeithasol. 

Os ydych chi'n gweithio mewn rhai rolau ym maes gofal cymdeithasol, rhaid i chi gofrestru gyda Gofal Cymdeithasol Cymru. Darganfyddwch fwy am ba rolau sydd angen cofrestru.

Fframweithiau prentisiaethau

Dysgwch fwy am y fframweithiau gofal cymdeithasol a blynyddoedd cynnar a gofal plant, a'r cymwysterau a'r sgiliau hanfodol sydd eu hangen ar gyfer pob un o'r prentisiaethau yma:

Pa mor hir fydd hi'n ei gymryd i gwblhau prentisiaeth?

Mae prentisiaethau yn amrywio felly mae'n anodd rhoi yr union amser ar gyfer pa mor hir y bydd yn ei gymryd i orffen. Fel canllaw:

 

  • dylai prentisiaethau Lefel 2 gymryd tua 12 mis
  • dylai prentisiaethau Lefel 3 gymryd 12 i 18 mis
  • dylai prentisiaethau Lefel 4 a 5 gymryd rhwng 18 mis a 30 mis.

Byddwch chi'n cael cynllun prentisiaeth unigol a fydd yn cynnwys amcangyfrif o ba mor hir y bydd eich prentisiaeth yn ei gymryd. Bydd y cynllun yn edrych ar:

  • beth rydych chi’n ei wybod yn barod
  • cymwysterau sydd gennych chi’n barod
  • y profiad sydd gennych unai mean gofal cymdeithasol neu blynyddoedd cynnar a gofal plant
  • unrhyw gymorth fydd angen arnoch chi.

Fframwaith Cymwysterau Gofal Cymdeithasol Cymru 

Mae Gofal Cymdeithasol Cymru yn goruchwylio'r cymwysterau sydd eu hangen ar bobl i weithio ym maes gofal cymdeithasol a blynyddoedd cynnar a gofal plant, ac yn cefnogi datblygiad y gweithlu. Rydym yn helpu gweithwyr i ennill y wybodaeth a'r sgiliau i amddiffyn, grymuso a gofalu am bobl sydd angen cefnogaeth. 

Rydyn ni hefyd yn gweithio'n agos gydag arbenigwyr y sector i gadw cymwysterau'n gyfredol, yn berthnasol ac yn addas ar gyfer rolau ar draws y sector. 

Mae ein fframwaith cymwysterau yn nodi pa gymwysterau sydd eu hangen ar gyfer gwahanol rolau

Pa rolau sydd ar gael

Dyma rai enghreifftiau o rolau sy'n gysylltiedig â gwahanol lefelau prentisiaeth:

Fel prentis Lefel 2 gallech fod yn:

  • weithiwr gofal gydag oedolion
  • ymarferydd cynorthwyol gofal dydd neu crèche.

Fel prentis Lefel 3 gallech fod yn:

  • weithiwr gofal a chymorth gyda phlant a phobl ifanc
  • uwch weithiwr gofal a chymorth gydag oedolion
  • Ymarferydd gofal dydd neu crèche.

Fel prentis Lefel 4 gallech fod yn:

  • ooruchwylydd, arweinydd tîm, arweinydd ymarfer neu ddirprwy reolwr gwasanaeth gofal
  • wweithiwr gofal a chymorth gyda phlant a phobl ifanc
  • uwch weithiwr gofal a chymorth gydag oedolion
  • ddirprwy reolwr gofal dydd neu crèche.

Fel prentis Lefel 5 byddech chi’n:

  • rheolwr neu ddirprwy reolwr gofal cymdeithasol neu flynyddoedd cynnar a gofal plant
  • rheolwr Dechrau'n Deg.

Gofalwn Cymru

Gwybodaeth am rolau a chyfleoedd swyddi ym maes gofal cymdeithasol neu’r blynyddoedd cynnar a gofal plant yng Nghymru.

Sut i ddod o hyd i brentisiaeth addas

Ewch i wefan Gyrfa Cymru i gael mwy o wybodaeth am sut i gael mynediad at brentisiaeth i ddiwallu’ch anghenion.

Mae Cardiau Gyrfa Gofalwn Cymru darparu gwybodaeth am wahanol rolau mewn gofal plant a gofal cymdeithasol.

Mae gan wefan Gofalwn Cymru lawer o adnoddau prentisiaethau.   

Mae Medr yn cynnal rhestr o ddarparwyr hyfforddiant prentisiaethau.

Gwybodaeth i gyflogwyr

Pan fyddwn ni’n datblygu prentisiaethau newydd neu’n adolygu prentisiaethau sy’n bodoli eisoes, rydym yn ymgynghori â chyflogwyr i helpu i ni nodi’r sgiliau sydd eu hangen yn y gweithlu.

Ein rôl yw gwneud yn siŵr fod pob prentisiaeth yn dilyn Manyleb Safonau Prentisiaethau yng Nghymru.

Bydd cyflogwyr yn gyfrifol am:

  • recriwtio prentis (gall darparwr hyfforddiant helpu â hyn)
  • sicrhau bod gwiriadau cyn cyflogaeth yn eu lle, yn cynnwys gwiriadau’r Gwasanaeth Datgelu a Gwahardd. Gweler canllawiau’r llywodraeth ar yn
  • talu prentis cyflogedig
  • darparu profiad dysgu addas, gweler ein canllaw lleoliad gwaith defnyddiol
  • hyfforddi’r prentis
  • gwneud yn siŵr fod gan y prentis amser ar gyfer dysgu
  • adolygu cynnydd y prentis.

Mae prentisiaid yn cael cyflogau, fel gweithwyr eraill. Bydd eu cyflog yn dibynnu ar eu hoedran, eu profiad, eu sgiliau a'u gallu.

Mae Busnes Cymru yn darparu gwybodaeth i gyflogwyr am:

  • recriwtio prentis
  • sut i hysbysebu swydd wag sy’n addas i brentis
  • cyllid sydd ar gael i’ch cynorthwyo wrth gyflogi prentis.

Canllaw lleoliadau prentisiaid gofal cymdeithasol

Mae’r canllaw hwn yn cynghori rheolwyr ynglŷn â sut i ddarparu’r gefnogaeth orau bosibl i’w prentisiaid mewn gweithle cynhwysol. Mae hyn er mwyn gwneud yn siŵr bod prentisiaid yn cyrraedd eu potensial llawn.

Gwybodaeth i ddarparwyr dysgu am ardystiad

Mae’r manylion am yr holl fframweithiau prentisiaeth gofal plant neu’r blynyddoedd cynnar a gofal plant ar gael ar wefan Apprenticeship Certification Wales (ACW).

Gall darparwyr dysgu gofrestru eu canolfan gydag ACW. Ar ôl cwblhau cofrestriad yn llwyddiannus, byddwch yn cael neges e-bost gennym i gadarnhau.

Mae ACW yn ei gwneud yn bosibl i ddarparwyr hyfforddiant:

  • wneud cais am dystysgrifau prentisiaeth
  • bodloni’r rheolau a’r gofynion sicrhau ansawdd.

Ein rôl yn Gofal Cymdeithasol Cymru yw helpu gwirio tystiolaeth i wneud yn siŵr ei bod yn bodloni’r safonau gofynnol. Yna, rydyn ni'n danfon tystysgrifau i ddarparwyr dysgu sydd wedyn yn dyfarnu’r brentisiaeth i’w dysgwyr.

Mae tair rhestr wirio tystiolaeth (ar gael yn Saesneg yn unig ar hyn o bryd, ar gael yn Gymraeg yn fuan) i’w defnyddio tra’n ardystio prentisiaethau ar ACW. Maen nhw ar gyfer fframweithiau yn y canlynol:

Cysylltwch â ni os oes gennych unrhyw ymholiadau yn ymwneud â'r Rhestr Wirio Tystiolaeth neu gymwysterau dirprwy.

Sut i greu cyfrif ar-lein ACW

Mae Ardystio Prentisiaethau Cymru (ACW) yn nod masnach cofrestredig, sy'n eiddo a’i rheoli gan y Ffederasiwn Sgiliau ac nid gan Ofal Cymdeithasol Cymru.

I greu cyfrif ar-lein:

  • cofrestru eich Canolfan ar ACW
  • ychwanegu eich manylion
  • dewiswch 'Gofal Cymdeithasol Cymru' o'r ddewislen 'corff cysylltiedig'
  • Bydd ACW yn ein hannog i roi mewngofnodi i chi. Ein nod yw actifadu ceisiadau mewngofnodi o fewn tri diwrnod gwaith
  • Byddwch yn derbyn e-bost gyda'ch enw defnyddiwr a'ch cyfrinair.

Nid ydym yn cyhoeddi mewngofnodi ACW ar wahân ar gyfer gwahanol fframweithiau. Bydd y mewngofnodi gweinyddol yn caniatáu i chi greu pum defnyddiwr gwahanol a chyfrineiriau unigol ar gyfer staff yn eich sefydliad.

I ddysgu mwy am sut i ddefnyddio ACW, ewch i wefan ACW. Os oes angen help arnoch, cysylltwch â ACW yn uniongyrchol ar acw@skillsfederation.org neu dros y ffôn ar 0300 303 4444.

Cysylltu â ni

Os oes gennych gwestiwn neu os na allwch ddod o hyd i'r hyn yr ydych yn edrych amdano, cysylltwch â ni.

Cynnwys cysylltiedig