Newyddion

Cefnogi gofalwyr yng Nghymru: enghreifftiau ymarfer newydd i sbarduno trafodaeth

13 Mehefin 2018
Gofal Cymdeithasol Cymru

Mae angen i ofalwyr cael eu cydnabod fel gofalwyr – ganddyn nhw eu hunain a gan weithwyr proffesiynol. Mae angen mynediad at gyngor, gwybodaeth a chymorth arnynt yn brydlon cyn iddyn nhw gyrraedd argyfwng, ac mae angen cymorth arnynt i fyw bywyd y tu hwnt i ofalu.

Dyma’r prif themâu mewn cyfres newydd o enghreifftiau ymarfer – a lansiwyd fel rhan o Wythnos Gofalwyr (11 i 17 Mehefin 2018) – sy’n ceisio sbarduno trafodaeth ynghylch y modelau cymorth sydd ar gael i ofalwyr.

Mae’r enghreifftiau ymarfer hefyd yn cefnogi’r adroddiad diweddar, 'Cymorth ataliol ar gyfer gofalwyr sy’n oedolion yng Nghymru: adolygiad cyflym', sy’n ystyried ffyrdd effeithiol o gefnogi’r 370,000 o ofalwyr sy’n gofalu am oedolion eraill yng Nghymru.

Mae gofalwyr sy’n cefnogi aelodau’r teulu neu ffrindiau yn rhan annatod o’r system iechyd a gofal, ac mae ganddyn nhw hawl gyfreithiol i gael asesiad a chynllun cymorth eu hunain. Ond mae angen gwneud mwy i sicrhau eu bod yn derbyn cymorth effeithiol a phrydlon i leihau neu atal y tebygolrwydd y byddan nhw eu hunain yn profi sefyllfa argyfwng neu waeledd.

Dywedodd Gerry Evans, ein cyfarwyddwr rheoleiddio a gwybodaeth, a gomisiynodd yr enghreifftiau ymarfer a’r adroddiad gan y Sefydliad Gofal Cymdeithasol er Rhagoriaeth:

“Mae gofalu’n fwy na mater iechyd a gofal cymdeithasol, ac er mwyn datblygu cymunedau gofalgar, rhaid ymgorffori hawliau gofalwyr o fewn polisïau iechyd, cymdeithasol a chyflogaeth ehangach. Bydd yr enghreifftiau ymarfer hyn a’r adolygiad gan y Sefydliad Gofal Cymdeithasol er Rhagoriaeth yn helpu i lywio ein cynlluniau gwella dros y bum mlynedd nesaf.”

Mae’r enghreifftiau ymarfer yn cynnwys:

  • Gwasanaeth Cymorth i Ofalwyr – Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili: mae cyflwyno cydgysylltydd gofalwyr wedi cynyddu’r cymorth a ddarperir yn sylweddol, gan gynnwys cyngor a gwybodaeth, digwyddiadau, cymorth gydag asesiadau gofalwyr a “cherdyn argyfwng” gofalwyr. Mae’r asesiad yn parhau i ganolbwyntio ar amlygu atebion posibl yn hytrach na rhestru problemau yn unig. Mae’r dull hwn wedi arwain at lawer o fuddion i ofalwyr, gan gynnwys cefnogi gofalwyr i gael seibiant byr, cyfleoedd addysg a chefnogi gofalwyr i gyflawni eu canlyniadau personol eu hunain a pharhau â’u rolau gofalu.
  • Cymorth i ofalwyr ag iechyd meddwl yng Nghymru – Hafal: mae Hafal yn darparu cymorth amrywiol i bobl sydd â salwch meddwl difrifol a’u gofalwyr a’u teuluoedd. Mae’r gwasanaethau’n cynnwys cyngor ac eiriolaeth, cymorth i’r teulu, seibiant i ofalwyr a grwpiau gofalwyr i’w galluogi i roi cymorth i’w gilydd. Fel rhan o’u gwaith i gefnogi gofalwyr pobl â phroblemau iechyd meddwl, mae Hafal wedi datblygu “Cynllun Deg Pwynt” sy’n nodi camau cadarnhaol y gall gofalwyr eu cymryd i ofalu amdanyn nhw eu hunain, yn ogystal â’r person yn eu gofal. Mae Hafal yn helpu gofalwyr i arfer eu hawl i gael y Lwfans i Ofalwyr.

Darllenwch yr enghreifftiau ymarfer a 'Cymorth ataliol ar gyfer gofalwyr sy’n oedolion yng Nghymru: adolygiad cyflym'